Protest szpitali w Warszawie zaplanowany na 3 marca może stać się jednym z najgłośniejszych wydarzeń w ochronie zdrowia w 2026 roku. Dyrektorzy placówek medycznych oraz samorządowcy zapowiadają manifestację przed Ministerstwem Zdrowia. Powód jest jeden – brak zapłaty za świadczenia wykonane jeszcze w 2025 roku.
Tymczasem prezes Narodowy Fundusz Zdrowia Filip Nowak w rozmowie z Rynkiem Zdrowia deklaruje, że Fundusz do końca marca sfinansuje wszystkie świadczenia nielimitowane oraz leki w programach lekowych. To obietnica, która ma uspokoić środowisko. Pytanie brzmi jednak: czy wystarczy?
Przeczytaj także: Sztuczna inteligencja przewiduje raka jelita grubego na podstawie notatek klinicznych
8,3 miliarda złotych zaległości. System na granicy wydolności
Podczas posiedzenia Trójstronnego Zespołu ds. Ochrony Zdrowia 18 lutego 2026 roku NFZ poinformował, że nadal nie rozliczył części świadczeń zrealizowanych w III i IV kwartale 2025 roku. Według stanu na 13 lutego zaległości wynoszą 8 mld 327 mln zł.
Kwota ta obejmuje:
- 2 mld 216 mln zł za świadczenia nielimitowane,
- 1 mld 188 mln zł za programy lekowe,
- 4 mld 923 mln zł za pozostałe świadczenia wykonane ponad limity.
Świadczenia nielimitowane oraz programy lekowe – czyli ponad 3 mld zł – NFZ zapowiada zapłacić w całości. Jednak pozostałe zobowiązania wciąż budzą niepokój dyrektorów szpitali, którzy już teraz balansują na granicy płynności finansowej.
4 miliardy złotych z Ministerstwa Zdrowia. Czy to wystarczy?
20 lutego w centrali NFZ w Warszawie minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda spotkała się z marszałkami województw wspólnie z prezesem Funduszu. Z wyliczeń NFZ wynika, że w 2026 roku system będzie potrzebował dodatkowego finansowania przekraczającego 20 mld zł, przy zaplanowanych przychodach na poziomie 217,4 mld zł.
Resort zdecydował o przekazaniu 4 mld zł z budżetu Ministerstwa Zdrowia na rozliczenie świadczeń z ubiegłego roku. Środki mają pochodzić między innymi z rezerwy celowej, jednak ich uruchomienie wymaga zgody Ministerstwa Finansów oraz sejmowej Komisji Finansów Publicznych.
Prezes NFZ Filip Nowak zapewnia, że po otrzymaniu pieniędzy Fundusz niezwłocznie przekaże je placówkom medycznym. Jego zdaniem do końca marca sprawa świadczeń nielimitowanych i programów lekowych powinna zostać zamknięta.
Wielu pacjentów, chcąc przyspieszyć leczenie, decyduje się na renomowane placówki prywatne, na przykład ortodonta Wrocław oferujący nowoczesne metody korekcji wad zgryzu.
Stawka degresywna i trudne decyzje
Sytuacja komplikuje się w przypadku świadczeń limitowanych. Jak podkreśla Nowak, ich realizacja zależy nie tylko od potrzeb zdrowotnych społeczeństwa, ale również od możliwości finansowych płatnika. W wielu województwach NFZ proponował ich sfinansowanie z zastosowaniem stawki degresywnej, co oznacza obniżenie ceny jednostkowej przy przekroczeniu limitu.
Nominalna stawka ma – według prezesa Funduszu – charakter wyjątkowy. Dlatego każdą sytuację trzeba analizować indywidualnie pod kątem kosztów. Taka strategia budzi jednak sprzeciw dyrektorów szpitali, którzy twierdzą, że rosnące koszty energii, wynagrodzeń i leków nie pozwalają im funkcjonować przy obniżonych wycenach.
Szpitale wstrzymują przyjęcia. Pacjenci czekają
Brak zapłaty za wykonane świadczenia nie pozostaje bez konsekwencji. Niektóre placówki już teraz ograniczają przyjęcia nowych pacjentów do programów lekowych. Taką decyzję podjęła między innymi bydgoska Klinika Reumatologii i Układowych Chorób Tkanki Łącznej.
Limit świadczeń w reumatologii wyczerpał się tam już w lutym. Szpital wnioskował o zwiększenie finansowania, jednak bezskutecznie. Nowi pacjenci nie kwalifikują się do terapii biologicznej, choć dotychczasowi kontynuują leczenie. To pokazuje, że problem finansowy szybko przekłada się na realne decyzje medyczne.
W takiej sytuacji wielu pacjentów decyduje się na sprawdzone placówki prywatne – na przykład wybierając specjalistę, takiego jak stomatolog Poznań, gdzie mogą liczyć na szybki termin i kompleksową opiekę.
Protest szpitali w Warszawie. Lista żądań jest długa
3 marca dyrektorzy szpitali oraz przedstawiciele samorządów wyjdą przed Ministerstwo Zdrowia. Organizatorzy podkreślają, że nie protestują dla zasady – domagają się konkretnych rozwiązań.
Wśród głównych postulatów znalazły się:
- Natychmiastowa zapłata za świadczenia wykonane w 2025 roku oraz wprowadzenie od 1 kwietnia miesięcznych płatności za świadczenia nielimitowane.
- Pełne i trwałe finansowanie wzrostu wynagrodzeń pracowników medycznych z budżetu państwa.
- Zaprzestanie działań obniżających rentowność szpitali powiatowych.
- Urealnienie wycen świadczeń lub wprowadzenie nowych wskaźników kosztowych.
- Przywrócenie odrębnego finansowania żywienia pacjentów z waloryzacją stawki.
- Zwiększenie kontraktów dla placówek, które zrealizowały je w 100 proc., a mimo to otrzymały propozycję obniżenia finansowania na 2026 rok.
Ta lista pokazuje skalę napięcia w systemie. Dyrektorzy podkreślają, że bez stabilnego finansowania nie będą w stanie utrzymać jakości leczenia.
System potrzebuje głębokiej reformy
Minister zdrowia Tomasz Maciejewski przyznał, że 4 mld zł wystarczą na rozliczenie III i IV kwartału 2025 roku, jednak dalsze rozwiązania pozostają w trakcie analiz. Resort prowadzi rozmowy z ministrem finansów Andrzejem Domańskim, ale konkretów na razie brakuje.
Protest szpitali w Warszawie może stać się sygnałem ostrzegawczym dla rządu. Jeśli system ochrony zdrowia nie otrzyma stabilnego finansowania, kolejne miesiące przyniosą dalsze ograniczenia świadczeń i rosnące kolejki.
Dziś NFZ deklaruje, że do końca marca zamknie najpilniejsze zobowiązania. Jednak dyrektorzy szpitali oczekują czegoś więcej niż jednorazowego zastrzyku gotówki. Oczekują przewidywalności, realnych wycen i gwarancji, że za wykonaną pracę otrzymają zapłatę na czas. Bez tego system będzie działał w permanentnym kryzysie, a jego skutki odczują przede wszystkim pacjenci.
Leave a Reply